Bij de reddingsoperaties bleek dat er een chronisch gebrek was aan reddingsmiddelen zoals rubberboten, waardoor veel meer slachtoffers vielen dan nodig was geweest, zo luidde de kritiek. De overheid is ook niet voorbereid op het massaal evacueren en opvangen van slachtoffers bij dergelijke rampen. Een veel gehoorde kritiek was dat ook de distributie van hulpgoederen veel te wensen overliet; grote hoeveelheden door het buitenland gedoneerde goederen stonden weken na de ramp nog onaangeroerd in de pakhuizen van het Ministerie van Sociale Zaken.
Een organisatie (CNBL) die het jaarlijkse nationale overheidsbudget regelmatig onder de loep neemt constateerde dat in 2009 maar vijf procent van het budget van het Ministerie van Publieke Werken is toebedeeld aan het beheersen van overstromingen. Deze taak ligt vooral bij dit ministerie en het beperkte budget lijkt erop te wijzen dat dit geen prioriteit heeft. Dat blijkt volgens het CNBL ook uit het feit dat het budget voor het voorkomen van overstromingen de laatste zeven jaar gelijk is gebleven, terwijl het budget van het ministerie in diezelfde periode anderhalf keer hoger is geworden.
Hoe kan een regering ooit de vele gevolgen van klimaatverandering tegengaan als zij er al niet in slaagt een urgent probleem als jaarlijkse terugkerende overstromingen op te lossen vraagt het CNBL zich vertwijfeld af.
Radarsystemen
Een ander probleem is dat de waarschuwingssystemen veel te wensen overlaten. Prisco Nilo, de directeur van PAGASA (de Filipijnse evenknie van het KNMI) verklaarde dat het huidige systeem om de hoeveelheden neerslag te voorspellen ver onder de maat is. Het dichtstbijzijnde weerstation met een beperkte capaciteit staat in Baler, ruim 100 kilometer ten noordoosten van Manilla. Dat is te ver weg om voorspellingen voor de hoofdstad te kunnen doen. Volgens Nilo zijn er vijf van dergelijke verouderde radarsystemen in de Filipijnen, maar geen één daarvan kan nauwkeurige voorspellingen doen voor de hoeveelheid neerslag. Het was daarom niet goed mogelijk te voorspellen hoeveel regen er zou vallen.
Na verschillende zware tyfoons aan het begin van het nieuwe millennium, waarbij veel slachtoffers vielen, vroeg PAGASA de Filipijnse overheid in 2004 om de aanschaf van Doppler radars. Doppler radars bevatten high-tech apparatuur waarmee vrij nauwkeurig voorspeld kan worden hoeveel neerslag een lagedrukgebied of een tyfoon zal brengen. Op basis daarvan kan de overheid stappen ondernemen om de schade en het aantal slachtoffers te beperken. De toestemming voor de aanschaf ervan kwam pas in 2008 en de eerste van de vijf bestelde radars zal pas begin volgend jaar operationeel worden. Dat het zolang duurde voordat besloten werd de radars aan te schaffen heeft alles te maken met de kosten, die 100 miljoen peso per stuk bedragen (1,5 miljoen euro). Maar zo zeggen de critici, nu is de schade vele malen groter. In omringende landen werd dergelijke apparatuur al 20 jaar geleden aangeschaft. Volgens deze critici had de Filipijnen, die jaarlijks met ongeveer 20 tyfoons te maken krijgt, al veel eerder moeten overgaan tot aanschaf van deze radars.
Meetsysteem voor waterniveau roest weg
Een systeem opgezet om de hoeveelheid neerslag en de waterstanden in de waterwegen in Metro Manilla en het Lagunameer te meten, is wegens gebrek aan onderhoud onklaar geraakt en staat weg te roesten. Met dit systeem kan geanticipeerd worden op overstromingen. De eerste fase van het computergestuurde systeem, het Effective Flood Control Operation System, werd in 1992 opgeleverd en in 2001 uitgebreid tot 15 meetstations en een tiental waarschuwingssystemen. Het werd met Japans ontwikkelingsgeld gefinancierd en kostte 1,1 miljard peso(16 miljoen euro). Het viel aanvankelijk onder het Ministerie van Publieke Werken, maar werd in 2002 overgedragen aan de Metro Manilla Ontwikkelingsdienst (MMDA) onder leiding van de ambitieuze Bayani Fernando. Het onderhoud bleek echter duur en Fernando besloot daar niet in te investeren, omdat volgens hem de baten niet op zouden wegen tegen de kosten. Hoewel een aantal meetstations nog goed functioneerde begon het systeem in 2006 te haperen en kwam in 2008 stil te liggen.
Wetgeving alleen is niet genoeg
Uit rapporten en analyses die in voorgaande jaren verschenen bleek dat de riolering en waterwegen veel gebreken vertonen, waardoor overvloedige neerslag in het regenseizoen niet goed kan worden afgevoerd. Rivieren, kreken en kanalen zijn voor een deel dichtgeslibd en raken verder verstopt door de grote hoeveelheid afval. De grote hoeveelheid vuilnis in de afvoerkanalen zorgt er ook voor dat pompstations onklaar raken. Bovendien zijn er te weinig afvoerkanalen om het overtollig water uit het Lagunameer af te voeren. Veel van die gebreken zijn al jarenlang bekend, maar de Filipijnse overheid heeft al decennia lang onvoldoende actie ondernomen om de problemen op te lossen. Het opschonen en uitdiepen van de Pasig rivier, de grootste en belangrijkste rivier die door Metro Manilla loopt, is veelal beperkt gebleven tot beautification projecten van verschillende presidentsvrouwen.
Het CNBL en verschillende milieuorganisaties zijn van mening dat de onlangs ondertekende wet op de klimaatverandering niet echt een oplossing is voor de problemen die de talrijke jaarlijkse tyfoons veroorzaken. Er zijn al verschillende wetten die een verschil zouden kunnen maken. Maar zolang het niet resulteert in concrete actieplannen met bijpassende budgetten zullen de rampen alleen maar verergeren. In de praktijk is steeds weer gebleken, zo zeggen deze organisaties, dat de nationale en lokale overheden het te vaak bij mooie woorden laten en niet echt geïnteresseerd blijken de problemen werkelijk aan te pakken.











Een hoge VN vertegenwoordiger die de Filipijnen half oktober bezocht zei dat hij onder de indruk was van de snelheid waarmee de Filipijnse overheid reddingsacties op touw zette na de overstromingen aan het begin van de maand. De overstromingen werden veroorzaakt door twee zware tyfoons die binnen een week over het land trokken. In tegenstelling tot de VN afgezant hebben lokale organisaties veel kritiek op de overheid. Dat betreft niet zozeer de snelheid waarmee gereageerd werd, maar de mate waarin de overheid is voorbereid op dergelijke rampen.
Please wait...