Deprecated: iconv_set_encoding(): Use of iconv.internal_encoding is deprecated in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/libraries/joomla/string/string.php on line 28

Deprecated: iconv_set_encoding(): Use of iconv.input_encoding is deprecated in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/libraries/joomla/string/string.php on line 29

Deprecated: iconv_set_encoding(): Use of iconv.output_encoding is deprecated in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/libraries/joomla/string/string.php on line 30

Deprecated: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/libraries/joomla/filter/input.php on line 652

Deprecated: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/libraries/joomla/filter/input.php on line 654
Toon items op tag: editie 1 2011 http://www.tambuli.nl Sat, 26 May 2018 04:01:21 +0000 Joomla! - Open Source Content Management nl-nl Redactioneel - Editie 1 2011 http://www.tambuli.nl/tambuli-archief/item/329-redactioneel-editie-1-2011 http://www.tambuli.nl/tambuli-archief/item/329-redactioneel-editie-1-2011

In dit eerste nummer van Tambuli van 2011 kunt lezen hoe het er voor staat met de mangrovebossen in de Filipijnen: een van productiefste en biologisch meest complexe ecosystemen op aarde. E-jeepneys, zonnewagens en toenemende toepassingen van zonne-energie staan centaal in het tweede artikel. Bea Jacobs schrijft haar laatste standplaats vanuit Siquijor en Willy Winkels stelt zich voor vanuit noord Luzon als haar opvolger. In de rubriek biodiversiteit leest u over de Filipijnse kaketoe en het historisch nieuwsfeit gaat over de Britse bezetting van Manilla. Tenslotte is er een mooie fotoreportage over Filipijnse kinderen.

Om de uitgave van de digitale Tambuli mogelijk te maken en de website in de lucht te houden zouden we het zeer op prijs stellen jaarlijks een donatie van u te ontvangen. U kunt uw donatie overmaken via iDeal (te vinden aan de linkerkant op de voorpagina van de website) of naar bankrekening 7228457 van het Filipijnenmagazine Tambuli, Utrecht. Alvast bedankt.

Namens de redactie

Evert de Boer & Thijs Struijk

]]>
no-spam@tambuli.nl () Archief Sun, 06 Feb 2011 14:58:30 +0000
Mangrovebossen: Een onmisbare levensbron http://www.tambuli.nl/achtergronden/milieu/item/328-mangrovebossen-een-onmisbare-levensbron http://www.tambuli.nl/achtergronden/milieu/item/328-mangrovebossen-een-onmisbare-levensbron Mangrovebossen zijn belangrijke levensbron voor kustbewonersMangrovebossen beschermen het land tegen orkanen en vloedgolven. Als natuurlijke filters bieden ze bescherming voor andere ecosystemen langs de kustlijn. Ze vormen een onmisbare kraamkamer voor vissen en leefgebied voor ander zeeleven en dragen bij aan het verminderen van het broeikaseffect. Vis- en garnalenkwekerijen waren een belangrijke oorzaak voor grootschalig kap in de vorige eeuw. Dit leidde tot ecologische ontwrichting en een dramatische terugloop van de visvangsten. Herstel middels herbeplanting kost veel tijd.

Door: Evert de Boer

The Orange-bellied Flowerpecker leeft in de mangovebossenMangrovebossen behoren tot de productiefste en biologisch meest complexe ecosystemen op aarde. Schelpdieren hechten zich aan de wortels, vogels rusten in het bladerdak, slangen komen er om te jagen. Mangroven zijn een kraamkamer en schuilplaats voor tientallen verschillende soorten vissen. In het water rond de wortels van de mangroven komt veel organisch materiaal voor dat een rijke voedselbron vormt voor vissen, krabben, schelpdieren, zeekomkommers, zeeslakken en andere ongewervelde zeedieren. Kleine zoogdieren vinden er voedsel, vleermuizen, bijen en vlinders komen er voor de nectar. Het hout is uitermate geschikt als brandhout, maar wordt ook gebruikt als timmerhout en voor de bouw van eenvoudige huizen die worden bedekt met bladeren van de nipapalm. Mangrovebossen vormen daarmee een onmisbare levensbron voor mens en dier.

Bufferfunctie

Door hun uitgebreide wortelsysteem zijn mangroven goed bestand tegen getijdenwerking. De wortels, stammen en takken zorgen ervoor dat ze zware stormen overleven en het land tegen orkanen en vloedgolven beschermen. Hun verstrengelde wortels houden rivierslib en verontreinigde stoffen vast. Ze functioneren daarmee als natuurlijke filters en voorkomen dat verontreinigingen verder de zee in stromen. Ze leveren daarmee een belangrijke bijdrage aan het behoud van de kwaliteit van het kustwater en helpen mee het delicate ecosysteem van zeegrasvelden en de koraalriffen voor de kust te beschermen.

Vele soorten

Philippine Long-tailed Macaque aapVeel van de mangrovebossen in de Filipijnen zijn in de tweede helft van de vorige eeuw gekapt. Langs de diverse kusten zijn er nu nog een kleine 120.000 hectaren over. Ruim de helft hiervan bevindt zich langs de kustlijn van Palawan en omliggende eilanden. Wereldwijd zijn er ongeveer 70 soorten mangroven, onderverdeeld in 20 families. Ze lopen uiteen van lage struiken en palm-achtigen tot hoge en dikke bomen. Ze groeien op de rand tussen het land en de zee en beschikken over een filtermechanisme waardoor ze in zout water kunnen overleven. Dat is uniek want er zijn geen vergelijkbare soorten die in het zoute water kunnen overleven. In de Filipijnen komen zo'n 40 soorten voor, waarvan twee veelvuldig. De Rhizophore is een boomachtige mangrove met een hoog en uitgebreid wortelsysteem, die praktisch in alle mangrovebossen en mangrovebosschages langs de Filipijnse kust groeit. Lokaal staat deze mangrove bekend als de 'Bakauan'. De andere veel voorkomende mangrove is de veervormige nipapalm, die vooral groeit in de moerassige kustgebieden en langs vele riviermonden.

Grootschalige kap

Voor de arme bewoners langs de Filipijnse kusten waren de mangrovebossen de viswinkel, brandstofdepot, houthandel en apotheek tegelijk. Toch zijn mangrovebossen in de vorige eeuw op grote schaal gekapt. Langs de 18.000 kilometer lange kustlijn groeiden aan het begin van de twintigste eeuw ongeveer 500.000 hectare mangrovebossen. Daartussen kwamen exemplaren voor met een doorsnede van 1,35 meter. De grootschalige kap begon in de jaren vijftig. Het hout was die in tijd zeer populair als brandhout. Bakkerijen gebruikten het bijvoorbeeld op grote schaal omdat het lang brandde en hoge temperaturen gaf. Het werd ook in redelijk grote hoeveelheden als brandhout geëxporteerd naar Japan, waar de bast ook gebruikt werd als grondstof voor kunstzijde en verwerkt als kleurstof. Vanaf de jaren zeventig begon men op steeds grotere schaal vis- en garnalenkwekerijen langs de kusten aan te leggen. Lokaties grenzend aan de mangrovebossen werden gezien als de ideale plek voor zulke vijvers. Voor een gemakkelijke aanvoer van het zeewater, dat werd gebruikt voor de vijvers, werden de mangrovebossen gekapt. Om ziektes en afnemende productie te voorkomen verplaatsen de kwekers na een aantal oogsten de vijvers naar een andere plek, ten koste van nog meer mangroven. Naar schatting ging door de aanleg van de kweekvijvers 35 procent van de mangrovebossen verloren.

Monocultuur versus biodiversiteit

Oriental Small clawed otter komt ook voor in Magrovebossen in de FilipijnenHet kappen van de mangrovebossen was onderdeel van het overheidsbeleid om de exploitatie van de natuurlijke rijkdommen te stimuleren ten gunste van economische ontwikkeling. Dat was ook de opzet bij de aanleg van de vis- en garnalenkwekerijen, die naast een hogere voedselproductie ook exportinkomsten moesten generen. Vooral de garnalen werden op grote schaal uitgevoerd naar Japan.
Overheidsbanken openden een speciaal loket om leningen voor de aanleg van garnalen- en viskwekerijen te verstrekken, waarmee het kappen van de mangroven werd aangemoedigd.
Wat er in feite gebeurde was dat een biologisch complex en zeer divers ecosysteem werd vervangen door een eenvoudige en inputafhankelijke monocultuur. Deze monocultuur bleek slecht voor het milieu en economisch onstabiel. De kwekerijen werden geplaagd door ziektes, verzuring van de grond en slechte waterkwaliteit. Lekkages leidden tot infiltratie van het zoute water uit de vijvers in de waterhoudende ondergrond en tastten het drinkwater van de kustbewoners aan. Tegenvallende opbrengsten en sterke prijsfluctuaties op de wereldmarkt zorgden ervoor dat de kwekerijen uiteindelijk niet rendabel bleken. Veel kwekers stopten en lieten de vijvers voor wat ze waren.

Ernstige aantasting ecosystemen

blauwe fiddler crab met grote schaar leeft in magrovebossenBehalve dat de mangrovebossen moesten wijken voor de kweekvijvers, vervuilden de kwekerijen het kustwater. Met het wegvallen van de bufferfunctie van de mangroven stroomden ook landbouwchemicaliën en kunstmest vrij de zee in. In combinatie met het wegvallen van de mangroven als golfbreker leidde dit tot grote schade aan het ecosysteem in de kustwateren. Zeegrasvelden verdwenen en grote delen van de koralen in de Filipijnse kustwateren werden vernield. De vernietiging van grote delen van dit complexe ecosysteem leidde tot een sterke terugval van de visvangst in de kustwateren. Driekwart van de eetbare vis die in kustwateren voorkomt is voor voortplanting afhankelijk van de mangrovebossen. Met de mangroven verdwenen tevens vele schelpdieren, garnalen en krab- en kreeftachtigen. De zogenaamde rode gloed van giftige algen die af en toe op grote schaal vissterfte veroorzaakt wordt mede geweten aan het verdwijnen van dit ecosysteem.

Illegale vispraktijken

Visser nabij mangrovebossenZeventig procent van de ruim één miljoen vissers in de Filipijnen zijn lokale vissers die leven van de vangst in de gemeentelijke viswateren, waarvan de grens op 10 tot 15 kilometer uit de kust ligt. Door de sterk teruggelopen visstand konden zij niet meer bestaan van de visserij.
In een eerste reactie op de teruglopende visvangsten in de jaren zeventig verstrekte de overheid leningen voor de aanschaf van gemotoriseerde vissersboten en beter vistuig aan diegenen die daarvoor een aanbetaling konden doen. Dat waren niet de honderdduizenden kleine vissers.
Vissers die er in slaagden een lening te krijgen konden nu verder van de kust af gaan vissen. Daar kregen zij echter te maken met grote commerciële "fabrieksschepen" die met hun enorme netten de visstand grote schade toebrachten. Teruglopende vangsten langs de kust en verder op zee dreven vissers ertoe illegale methoden te gebruiken, variërend van fijnmazige netten tot het gebruik van dynamiet en cyanide om vissen te verdoven. De illegale vispraktijken leidden tot nog grotere schade aan de ecosystemen langs de kust en in de zee. Steeds verder teruglopende vangsten zorgden er uiteindelijk voor dat veel van de vissers hun leningen niet konden afbetalen en uiteindelijk alles weer kwijtraakten.

Herbeplanting

Nadat de terugloop van de visvangsten aan het begin van de jaren tachtig dramatische vormen had aangenomen begon de waarde van de mangrovebossen voor de visstand tot de overheid door te dringen. In 1981 werd een aantal resterende mangrovebossen uitgeroepen tot beschermd natuurgebied, waaronder de hele kustlijn van Palawan en aangrenzende kleine eilanden. Ook werden de eerste plannen voor herbeplantingsprogramma's gemaakt. In de jaren tachtig en negentig werden tienduizenden hectares opnieuw met mangroven beplant. Herbeplantingsprogramma's werden uitgevoerd door families, gemeenschappen, maatschappelijke organisaties en lokale overheden. De meeste programma's zijn redelijk succesvol, gemiddeld overleeft ruim vijftig procent van de nieuwe aanplant. Maar het gebeurt ook regelmatig dat projecten geheel mislukken. Oorzaken daarvan zijn slecht gekozen lokaties, weinig of geen betrokkenheid van de gemeenschap, conflicterende belangen en corruptie.
Toch is het areaal beschermde mangrovebossen in de Filipijnen inmiddels opgelopen tot bijna 85.000 hectare. Het herstel van de mangrovebossen leidt tot een geleidelijk herstel van de visvangst. Maar er zullen nog tientallen jaren nodig zijn voor het complexe ecosysteem in de mangrovebossen zich enigszins heeft hersteld.

Opslag kooldioxide

Onderzoekers hebben ontdekt dat mangrovebossen effectieve koolstofputten zijn. Uit metingen is gebleken dat van alle ecosystemen mangroven per hectare de grootste hoeveelheid kooldioxide opnemen en ervoor zorgen dat die in de bodem wordt opgeslagen.
Daarmee verminderen ze het broeikasgas in de atmosfeer en kunnen ze een niet te onderschatten rol in het tegengaan van klimaatverandering spelen. Aan de andere kant: door een mangrovebos te rooien komt een flink deel van de opgehoopte koolstof in de atmosfeer terecht. Dat gebeurt vijftig maal sneller dan dat het is opgeslagen.
Onderzoekers geven aan dat de handel in emissierechten de kijk op de waarde van deze bossen drastisch kan veranderen. Landen met mangrovebossen zouden flink kunnen verdienen door het koolstof opslagpotentieel van hun mangroven in geld om te zetten.
Voor landen als de Filipijnen en Indonesië (dat over het grootste areaal mangrovebossen ter wereld beschikt) zou dat een grote stimulans betekenen om hun mangroven te behouden en te beschermen. Bescherming en herbeplanting zou zowel een handelsproduct als een goede kustbescherming opleveren en voor een betere visstand zorgen.

Mangrovebossen komen nog veelvuldig voor bij Palawan

]]>
no-spam@tambuli.nl () Milieu Sat, 05 Feb 2011 13:02:58 +0000
Nieuwe technologieën winnen terrein http://www.tambuli.nl/achtergronden/milieu/item/327-nieuwe-technologieen-winnen-terrein http://www.tambuli.nl/achtergronden/milieu/item/327-nieuwe-technologieen-winnen-terrein

1. Elektrische jeepney op zonne-energieNieuwe technologieën, toegepast in elektrische auto's en zonnewagens lijken voor een land als de Filipijnen een ver-van-mijn-bed-show. Toch is dat allesbehalve het geval. Sinds een paar jaar kent men er de elektrische jeepney, wordt er hard gewerkt aan het ontwerp van een supersnelle auto die op zonne-energie rijdt en vinden zonnepanelen steeds nieuwe toepassingen.

Door Evert de Boer

De elektrische jeepney

Enkele jaren geleden werd in Metro Manilla de elektrische jeepney geïntroduceerd. Aan de buitenkant lijken ze nauwelijks op de aloude kleurrijke en zwaar walmende jeepneys die het straatbeeld in veel Filipijnse steden bepalen. Ze hebben meer weg van grote, mooi uitgevoerde golfkarren. Aan de binnenkant doet deze minibus wel denken aan de klassieke jeepney, met banken aan elke zijkant die plaats bieden aan zo'n 16 passagiers. Het grote verschil is echter dat ze geruisloos door Makati zoeven, aangedreven door een elektrische motor.
2. Eelectrische jeepney in het ARMM complexDe elektrische jeepney werd ontwikkeld om de uitstoot van uitlaatgassen in metropool Manilla en andere steden te verminderen, wat geen overbodige luxe is. Alleen al in Metro Manilla worden 60.000 op diesel rijdende jeepneys ingezet voor het openbaar vervoer. Samen met de bussen worden zij grotendeels verantwoordelijk gehouden voor de enorme luchtvervuiling waar de bevolking in de metropool onder lijdt.
Het plan is om de stroom waarop ze rijden op te wekken uit duurzame bronnen, vooral door middel van zonnepanelen en biogasinstallaties. In Manilla willen de initiatiefnemers spoedig beginnen met de bouw van een biogasinstallatie.

Kinderschoenen

Toch komt het grootschalig gebruik niet echt van de grond omdat het project met veel aanloopproblemen te kampen heeft. De regelgeving voor het openbaar vervoer moet worden aangepast voordat de e-jeepney als voertuig in het openbaar vervoer kan worden ingezet. Zoals gewoonlijk draaien de ambtelijke molens in een slakkengang en is dit na bijna drie jaar nog niet geregeld. Zolang er geen bekende persoonlijkheden of politici zijn die zich achter het project scharen, kan het nog wel even duren voor deze regels aangepast zijn. Tot die tijd is de e-jeepney gebonden aan een aantal particuliere routes in Makati en kan het project worden afgedaan als een mooi maar niet realistisch initiatief in het rijke Makati. Vooral de eigenaren, bouwers en chauffeurs van de klassieke jeepney doen de elektrische variant af als een zinloos experiment. Of de e-jeepney zich buiten Makati kan bewijzen blijft vooralsnog een grote vraag. Na zes tot acht uur laden kan de jeepney zo'n 70 kilometer afleggen, met een maximum snelheid van 60 kilometer per uur. Het voordeel is echter dat de minibus geen stroom verbruikt als hij stilstaat, wat natuurlijk in de drukte van de stad nogal eens voorkomt. Criticasters vragen zich ook af of de elektrische motor sterk genoeg is om tegen de flauwe hellingen van viaducten op te rijden. Een serieus probleem is dat de elektrische motor nog niet bestand is tegen overvloedige regen en ondergelopen wegen. Het voertuig komt dan steevast tot stilstand.
Mocht de e-jeepney deze kinderziekten overwinnen dan zal de vervanging van tienduizenden jeepneys door de e-variant een mega-operatie inhouden, die tientallen miljarden peso gaat kosten. De vraag is wie dat zal gaan betalen. Terwijl de initiatiefnemers van het project in Makati zich voor deze dilemma's geplaatst zien, wordt het idee inmiddels in andere delen van het land opgepikt.

Palawan en ARMM

Een jaar geleden heeft de lokale overheid van Puerto Princesa, op het zuidwestelijke eiland Palawan, het initiatief genomen om de e-jeepney in de stad te introduceren. Zij willen honderden e-jeepneys inzetten voor het openbaar vervoer. Hun grote ambitie is echter om de 4000 rammelende en knetterende tricycles te vervangen door elektrische "e-trikes". Alleen moet de e-trike nog wel worden ontwikkeld. Inmiddels is men in Puerto Princesa al begonnen met de bouw van een 100 miljoen peso kostende biogascentrale van één megawatt.

Sinds begin 2011 rijden de eerste e-jeepneys op het 37 hectare grote terrein van het kantorencomplex van de Autonome Regio Moslim Mindanao rond. De regionale overheid heeft aangegeven eerst ervaring te willen opdoen met de stille minibus in het ARMM complex, om het voertuig daarna stap voor stap op andere plaatsen in de regio te introduceren.

Zonnewagen

3. Sikat zonnewagenIn 2007 deed voor het eerst een Filipijnse zonnewagen mee aan de World Solar Challenge in Australië. Dat is een tweejaarlijkse wedstrijd voor auto's die op zonne-energie rijden en gaat over een afstand van 3021 kilometer dwars door Australië. De Filipijnse zonnewagen eindigde als twaalfde in een veld van 40 deelnemers. Met de doelstelling om in oktober 2011 in de top vijf van deze race te eindigen, begon een team studenten van De La Salle Universiteit in Manilla aan de bouw van een supersnelle zonnewagen: de Sikat. Het project wordt gesteund door verschillende Filipijnse bedrijven, die samen met de universiteit de Philippine Solar Car Society vormen. De bovenkant van de zonne-auto is bedekt met de modernste zonnecellen, die in Lagune worden geproduceerd. Het omhulsel is gemaakt van koolstofvezels, ook gebruikt voor Formule 1 wagens, en weegt daardoor nog maar 190 kilo. Dat is 100 kilo lichter dan zijn voorganger. Bovendien is het nieuwe model een stuk slanker en rijdt het op één voorwiel en twee achterwielen. De topsnelheid van de Sikat ligt rond de 120 km per uur en hij haalt een gemiddelde snelheid van 80 km per uur. In de World Solar Challenge race van 2009 zou dat goed geweest zijn voor een derde plaats.

Ter promotie van het gebruik van zonne-energie doorkruist de Sikat sinds de zomer van 2010 het hele land, wordt de wagen tentoongesteld en worden er demonstraties gehouden. Vooral in de provincie kunnen de mensen hun ogen vaak niet geloven bij het zien van de futuristisch ogende zonnewagen.

Zonnepanelen

4. Solar panel installation PhilippinesAangezien de zon in de Filipijnen jaarlijks vele uren uitbundig schijnt, zou het voor de hand liggen dat het gebruik van zonne-energie een grote vlucht neemt. De hoge investeringskosten hebben dat echter voorkomen. Voorstanders van het op grote schaal inzetten van zonne-energie hebben hun hoop daarom gevestigd op de relatief goedkope en hoogwaardige zonnepanelen die momenteel in China worden vervaardigd.
Een van hen is Naderev Saño, lid van de Climate Change Commissie en voormalig campagne leider klimaatverandering bij het Wereld Natuur Fonds. Begin 2009 plaatste hij op het dak van zijn woning in Quezon City een zonnepaneel met een vermogen van 150 watt-piek en een opbrengst van circa 140 KWh op jaarbasis. Deze kleine installatie zorgde ervoor dat het gezin Saño na de orkaan Ondoy in oktober 2009 elektriciteit in huis had, terwijl in heel Metro Manilla de stroom was uitgevallen. Terwijl iedereen het met kaarslicht moest doen hadden zij licht, konden naar de televisie kijken en zelfs koken op elektriciteit. Saño betaalde 90.000 peso voor de hele installatie. Een dergelijke in China geproduceerde set kost momenteel ongeveer de helft van dat bedrag. Maar ook 45.000 peso is voor veel mensen een brug te ver.

Schoon drinkwater

5. Zonnepanelen op TongkilOp het platteland worden zonnepanelen mondjesmaat ingezet om stroom te genereren in afgelegen dorpen waar geen elektriciteit beschikbaar is. Meestal zijn dat projecten die mede gefinancierd worden door fondsen vanuit het buitenland. Een voorbeeld daarvan is een dorp op het eiland Tongkil, waar met zonnepanelen elektriciteit word opgewekt voor verlichting en een waterpomp. Tongkil is een eilandje dat ligt tussen Basilan en Jolo, in de Sulu archipel. Enkele jaren geleden verving elektrisch licht de kerosinelampen en zorgde een waterpomp ervoor dat water uit een diepe ondergrondse bron omhoog wordt gepompt in een 8000 liter grote watertank. Door middel van een leiding van circa 900 meter lang en zes kranen hebben alle bewoners schoon water op loopafstand. Ziektes veroorzaakt door vervuild water komen sindsdien niet meer voor.

Aandoenlijk

Een kleinschalige en aandoenlijke toepassing van zonne-energie is op een venterswagentje (solar kariton), wat 's avond in huis als lichtbron kan dienen, bijvoorbeeld voor kinderen die huiswerk moeten maken. Het karretje kan overdag gebruikt worden voor de verkoop van frisdrank, etenswaren, fruit, noten, etc. Terwijl de verkoper het karretje door het dorp voortduwt wekt een klein zonnepaneel op het dak stroom op, dat in een ingebouwde accu wordt opgeslagen. 6. Solar karitonEen volle accu is voldoende om zes uur tv te kijken en er kan ook een dvd speler op worden aangesloten. Bovendien kan een ingebouwde led-lamp een gezin een hele avond van licht voorzien. Het eenvoudige systeem is uitermate geschikt voor afgelegen dorpen waar geen elektriciteit is. Het karretje wordt ondermeer gepromoot middels een microkredietprogramma. Dat lijkt vooralsnog wel nodig want de kosten van de solar kariton zijn 25.000 peso (ruim 400 euro).

]]>
no-spam@tambuli.nl () Milieu Sat, 05 Feb 2011 13:01:12 +0000
Laatste standplaats Siquijor: Lief en leed tussen verschillende culturen http://www.tambuli.nl/rubrieken/standplaats-filipijnen/item/326-laatste-standplaats-siquijor-lief-en-leed-tussen-verschillende-culturen http://www.tambuli.nl/rubrieken/standplaats-filipijnen/item/326-laatste-standplaats-siquijor-lief-en-leed-tussen-verschillende-culturen

1. Lessen in sieraden makenWe hebben ruim drie jaar in de Filipijnen gewoond, voornamelijk op Siquijor en daarnaast de nodige tijd doorgebracht in Mindanao. We hebben ons actief ingezet voor speciale projecten voor de lokale bevolking. We hebben fietsvakanties gehad en genoten van de zomers aan het strand. We hebben hier een zeer divers leven geleid met periodes van veel plezier en genot maar ook met tijden van eenzaamheid en problemen. Hieronder een kort overzicht van mijn ervaringen gedurende de periode 2007 – 2011.

Plannen en idealen

Toen ik in 2007 alles achterliet in Nederland en samen met mijn partner naar de Filipijnen vertrok, had ik hoop, plannen, dromen, idealen en een beeld van de Filipijnen uit eerdere jaren. Het beeld dat ik had is in de afgelopen jaren niet spectaculair gewijzigd. De hoop die ik had om een betere situatie voor de mensen hier aan te treffen is niet meer. Voor het gros van de bevolking neemt de armoede toe, zeker op het platteland. Tevens neemt de welvaart bij de rijken toe. Als één procent van de bevolking rijker wordt, dan wordt tegelijkertijd ongeveer tien procent van de bevolking armer. De corruptie in de politiek, het zoeken van mensen naar welvaart in of via het buitenland, de enorme macht van de kerk en de zeer grote afhankelijkheid van de Filipijnen van het buitenland geven geen rooskleurig perspectief voor de toekomst. Ik kan een kritische uiteenzetting geven van de ontwikkelingen hier, maar omdat dit mijn laatste standplaatsverhaal is wil ik graag mijn persoonlijke ervaringen in de Filipijnen verwoorden.

Sociale omstandigheden

Een geit voor wat extra inkomen komt veel voor hierOver dit onderwerp alleen al kun je een boek schrijven: arbeid, opleiding, levens-omstandigheden, familie-aangelegenheden en gezondheid. Toch vind ik het nog steeds erg moeilijk om hier iets over te zeggen. In mijn ogen leven veel mensen onder zeer slechte omstandigheden. Slechte en eenzijdige voeding, slechte behuizing, slechte hygiene, noem maar op. Als ik zie hoe ze met deze zaken omgaan en hoe weinig ze geinteresseerd zijn in verbetering en verandering en hoe weinig geld ze hiervoor over hebben, dan kan ik er echt geen brood van bakken. Iedereen kent bijvoorbeeld de gevaren van malaria en dengue maar niemand plaatst horren voor de ramen. Voor mij blijven veel dingen hier onbegrijpelijk. Jaar in jaar uit worden er bijeenkomsten gehouden om mensen te informeren over zaken die ze al lang vermoeden maar waar ze gewoon geen interesse in lijken te hebben. Het cultuurverschil is voor mij gewoon erg groot en dat maakt vaak dat mensen met een andere achtergrond elkaar wel heel erg aardig kunnen vinden maar elkaar niet zullen begrijpen.

Vreugde en verdriet

Mijn contacten met de lokale bevolking hier zijn voor mij indrukwekkend geweest. Het spreken van de taal is daarin zeker geen onbelangrijk onderdeel geweest en dat heeft zo zijn voor- en nadelen gehad. Het maakt het erg gemakkelijk om contact te leggen, te informeren en voor mensen om te reageren. Het maakt het makkelijk om dingen te kunnen vragen en om antwoord te geven maar het maakt het voor mensen ook erg makkelijk om te klagen en te zeuren. Ik heb plezier gehad met de mensen omdat ik de taal spreek, maar ik ben ook vaak een klaagbank geweest omdat iedereen weet dat je ze kunt verstaan. Enerzijds begrijp ik dat mensen het moeilijk hebben, dat er weinig mogelijkheden voor het zijn, maar anderzijds zie ik ook de kansen die ze krijgen en waar ze geen gebruik van maken. Ik zie nog steeds die enorm grote gezinnen, die vrouwen eigenlijk helemaal niet willen hebben maar die er wel zijn. Het spreken van dezelfde taal schept een band maar dat wil niet zeggen dat er automatisch ook begrip is voor elkaars situatie en achtergrond.

Begrip en onbegrip

Ik zeg heel vaak dat ik de mensen hier wel kan begrijpen in veel dingen. Als ik daar dieper over nadenk dan weet ik echter helemaal niet of ik ze wel begrijp. Ik denk dat het beter is als ik zeg dat ik me iets voor kan stellen bij hun situatie, een klein beetje, maar begrijpen doe ik ze niet. Dat is waarschijnlijk wederzijds. Ze zeggen ja maar denken nee. Ze doen aardig maar vinden de buitenlanders vaak maar niks of raar. Veel mensen zijn jaloers op de rijkdom, maar ook op de mogelijkheden die de westerse mensen in hun land wel hebben en zij niet. Meningen worden gebaseerd op wat men op TV ziet en natuurlijk op het toerisme. Vakantiegangers leven rijk, luxe en overdadig in de ogen van de Filipino's, maar niemand ziet dat mensen terug in eigen land een heel ander leven leiden. Filipino's zijn in de omgang enorm aardige en vriendelijke mensen, altijd vrolijk ogend en niet minder behulpzaam. De keerzijde laten ze zien binnen hun eigen sociale omgeving en die medaille heeft twee verschillende kanten. Wij hangen natuurlijk ook onze vuile was niet buiten, maar daardoor krijg je wel een eenzijdig beeld van de situatie en dat beeld wordt ook alleen maar keer op keer bevestigd.

Vrouwen

Fruitverkoopster in de buurtDe verschillen tussen Filipijnse vrouwen onderling zijn enorm. Van hardwerkende vrouwen tot totaal verwende poppetjes, van zelfverzekerde meiden tot dames die zich voor een habbekrats aan alles en iedereen weggeven. Tot op heden is de positie van de vrouw hier in de samenleving ondergeschikt aan veel ander dingen: ze worden opgezadeld met de verantwoordelijkheid voor vaak het hele gezin, waaraan de man zijn bijdrage levert zolang het hem uitkomt. Dit is kort door de bocht, maar hoe schrijnend ook, het komt heel veel voor in de provincie. Vrouwen horen geen commentaar te geven, geen eigen mening te hebben en worden ingeruild, tijdelijk of blijvend, voor een ander. Maar omdat het zoveel voorkomt is het min of meer iets dat men als gewoon beschouwt of dat nu eenmaal bij de cultuur hoort. Nu hoef ik daar helemaal geen mening over te hebben maar mijn algemene indruk is wel dat de vrouwen het erg graag anders zouden willen. Ze hebben alleen niet de moed of de mogelijkheden om die veranderingen door te voeren. Ik heb het altijd heel moeilijk gevonden om mezelf daarin vrij te kunnen bewegen. Je merkt ook dat er onder de vrouwen wel erg veel behoefte is aan informatie, aan veranderingen. Ik ben echter niet degene die daarin veranderingen door zou kunnen voeren. Ik heb aan kunnen geven hoe ik er tegenaan kijk, dat vrouwen meer zijn dan een slaaf en vergaarbak van ellende en dat eventuele veranderingen binnen de Filipijnse cultuur niet van de kant van de mannen zal komen. Want het gros van de mannen vindt het prima zo.

Tot slot

Kleine Bea met haar moeder en grootmoederIk heb op mijn manier genoten van de dingen die ik heb kunnen doen en het vertrouwen dat mensen mij hebben gegeven. Ik heb genoten van alle oppervlakkige contacten die uitgegroeid zijn tot een soort vriendschap en ik geniet nog steeds van alles wat ik hier gezien, gedaan en meegemaakt heb. Ik heb bewondering voor de manier waarop mensen zich soms staande houden, elke dag opnieuw weer overleven en de boel rondbreien. Ik waardeer de mensen die de verantwoordelijkheid op zich nemen om in hun eigen beperkte kringetje goed voor alles en iedereen te zorgen. Ik heb me hier met mijn mogelijkheden tussen de mensen kunnen begeven en er op diverse manieren heel veel voor terug gekregen. Op cruciale momenten hebben Filipino's enorm veel betekend voor ons met een behulpzaamheid die een onbekende hoogte bereikte. Wellicht heb ik iets soortgelijks achtergelaten bij de individuele mensen hier.
Ik ben heel blij dat onze instelling en levenswijze geleid heeft tot een "open huis" bij ons, waar mensen vrijelijk in en uit konden lopen zonder zich bezwaard te voelen of een onderdanige houding aan moesten nemen. Mijn leven hier is verrijkt en dat is gebeurd door alle positieve en negatieve dingen die ik hier heb meegemaakt. De Filipino's hebben veel voor mij betekend, ik hoop dat dat wederzijds is geweest. Ik ga een tijdje terug naar Europa, de batterij weer opladen, dingen doen die ik hier niet kan doen en voor de toekomst blijft de Filipijnen op mijn lijstje staan.
Ik bedank alle lezers van de Tambuli voor de interesse en belangstelling in het standplaatsverslag en niet als laatste de Tambuli redactie en Filippijnengroep Nederland, voor hun vertrouwen in mijn niet altijd even positieve en zeker kritische stukjes.

Salamat
Bea

]]>
no-spam@tambuli.nl () Standplaats Filipijnen Sat, 05 Feb 2011 12:58:32 +0000
Nieuw standplaatsverhaal http://www.tambuli.nl/rubrieken/standplaats-filipijnen/item/325-nieuw-standplaatsverhaal http://www.tambuli.nl/rubrieken/standplaats-filipijnen/item/325-nieuw-standplaatsverhaal

Bea Jacobs en haar partner Jerry komen na een verblijf van ruim drie jaar in de Filipijnen terug naar Europa. In de Tambuli van januari is haar laatste bijdrage te lezen. Het stokje van het standplaats verhaal uit de Filipijnen zal worden overgenomen door Willy Winkels. Hieronder vertelt hij waar hij woont en licht hij de beweegredenen van zijn verblijf in de Filipijnen toe.

Beste Tambuli lezers,

Ilagan werd getroffen door zware tyfoon in oktober 2010De komende tijd zal ik u via Tambuli verhalen van wat wij hier beleven in Ilagan in de provincie Isabela, zo'n 400 km boven Manilla. 'Wij', dat zijn Willy en Linda Winkels. Beiden 67 jaar jong; in 1968 gehuwd en sinds 2006 wonend en werkend in de Filipijnen. Linda komt oorspronkelijk uit Nueva Ecija, maar we zitten nu in Isabela. Hoe dat zit? Kort samen gevat: het bisdom Groningen is in 1983 een Communio band aangegaan met het bisdom Ilagan. Communio wil zeggen: elkaar steunen in het geloof en leren van elkaar op basis van gelijkwaardigheid.
Als lid en vele jaren als voorzitter van het bisschoppelijke comité in Groningen was ik nauw betrokken bij de Communio band. Vanaf 1998 hebben Linda en ik Ilagan jaarlijks bezocht tijdens onze vakanties en een persoonlijke band opgebouwd met bisschop Utleg. Hij is elf jaar geleden met een microkrediet project begonnen. Op een gegeven moment heeft hij ons gevraagd of wij tegen de tijd dat we met pensioen zouden gaan hem zouden willen helpen, zowel met dit project als met andere zaken binnen het bisdom. In 2006 hebben we die uitdaging aangenomen en eerst zes maanden 'proef gedraaid'. In februari 2007 zijn we definitief naar Ilagan gegaan.

Isabela provincieLinda is daarnaast drie jaar geleden op persoonlijke titel begonnen om de allerarmste kinderen met Kerst een maaltijd en een kerstpakket met de nodige dagelijkse behoeften te verstrekken. Met Kerstmis 2010 waren er 75 kinderen en enkele ouderen. Vanaf eind 2009 verstrekken we ook maandelijks een gezonde maaltijd aan vier families. Verder zijn we betrokken bij de opvang van meisjes die het slachtoffer zijn van incest (kinderen van 6 tot 15 jaar) en bij een opvangcentrum van jongens en meisjes die geen thuis hebben.

Met onze AOW en pensioen en met financiële steun van vrienden kunnen we dit werk doen en krijgen er veel warmte voor terug van de kinderen. We willen de komende tijd uitzoeken of we hier een basisschool door een school in Nederland kunnen laten adopteren en daarmee steun kunnen verwerven voor de basisschool hier. Verder overwegen we een scholarship programma op te zetten, waarmee mensen in Nederland voor zes jaar een kind kunnen adopteren, zodat die de basisschool kunnen doorlopen.

Tot in het volgende nummer van Tambuli.
Willy Winkels

]]>
no-spam@tambuli.nl () Standplaats Filipijnen Sat, 05 Feb 2011 12:52:48 +0000
De Filipijnse kaketoe http://www.tambuli.nl/rubrieken/biodiversiteit/item/324-de-filipijnse-kaketoe http://www.tambuli.nl/rubrieken/biodiversiteit/item/324-de-filipijnse-kaketoe

1. kakatoe close upDe Filipijnse kaketoe is een van de meest bedreigde vogelsoorten van de Filipijnen. De luidruchtige witte papegaaiachtige die vroeger in vrijwel het hele land voorkwam, is tegenwoordig alleen nog te vinden op een handvol Filipijnse eilanden. Omdat deze vogel veel geld oplevert wordt er ondanks de beschermde status veel op gejaagd. Daarnaast heeft ook deze soort veel last van de grote afname van het tropisch regenwoud in de Filipijnen.

Door: Jeroen Dunnewold

Kenmerken

2. kakatoeDe Filipijnse kaketoe (in het Engels: Red-vented Cockatoo) is een relatief kleine kaketoesoort van maximaal 31 cm lang en 350 gram zwaar. Deze papegaaiachtige is prachtig wit van kleur, met uitzondering van de rode in geel overlopende onderzijde van de staart. Ook de wangen en opstaande kuif zijn niet geheel wit, maar enigszins geel van kleur. Ze eten vooral zaden, noten, bessen en ander fruit, maar doen zich ook wel eens tegoed aan aangeplante graangewassen of rijst, wat hen door de lokale boeren niet in dank wordt afgenomen. Ze leven alleen, in paartjes of kleine groepjes, maar bij het foerageren, kan een groep kaketoes uitgroeien tot wel 30 exemplaren. Hoewel de roep van deze kaketoe niet zo hard is als die van sommige andere kaketoesoorten, produceren ze, met zo'n hele groep samen, een oorverdovend geluid. Het voortplantingsseizoen loopt van februari tot en met juni en in die tijd legt het vrouwtje een tot drie eieren, die zo'n 28 dagen later uitkomen. Ongeveer negen tot tien weken later verlaten de jonge kaketoes het nest. Filipijnse kaketoes kunnen een leeftijd van ongeveer 50 jaar bereiken.

Verspreiding en bescherming

De Filipijnse kaketoe kwam in het verleden voor op bijna alle grote eilanden en veel van de kleinere eilanden in het gehele land, met uitzondering van Noord en Centraal Luzon. De laatste jaren is de populatie echter drastisch afgenomen. Zo bleek uit een onderzoek in 1994 dat de soort nog maar op acht eilanden voorkomt. Tegenwoordig schat men het totaal aantal in het wild levende Filipijnse kaketoes op minder dan 1000 exemplaren en komt de soort alleen nog maar voor op Palawan, Masbate, Mindanao, Polillo en de Sulu-eilanden. Ze leven met name in de nog resterende laaglandregenwouden en mangrovebossen. Kakatoe_Haematuropygia_stampMaar zo nu en dan zijn ze ook wel te vinden op open terrein of in de bergen. Net als voor veel andere bedreigde Filipijnse diersoorten is een belangrijke oorzaak de grote terugloop van het leefgebied van de soort door de (illegale) houtkap. Daarnaast wordt er door de hoge opbrengst voor een gevangen genomen exemplaar, ondanks de beschermde status, veel op de soort gejaagd. Ook boeren van wie gewassen door de vogels zijn aangetast, jagen nogal eens op de vogels. Vanwege de bedreigde status zijn er inmiddels wel diverse maatregelen genomen. Zo werd in 1998 het Philippine Cockatoo Conservation Program (PCCP) opgericht. Deze organisatie is er in geslaagd om een kleine populatie van 25 exemplaren weer te laten groeien tot ongeveer 200 stuks. Ook is er veel aan voorlichting gedaan en werden stropers alternatieve bronnen van inkomsten geboden door een baan als opzichter in een van de vijf speciaal ingerichte natuurgebieden. In deze vijf gebieden blijven de aantallen sindsdien constant, hetgeen voor andere gebieden helaas nog niet het geval lijkt te zijn.

 

]]>
no-spam@tambuli.nl () Biodiversiteit Sat, 05 Feb 2011 12:51:14 +0000
De Engelse bezetting van Manilla http://www.tambuli.nl/rubrieken/historische-nieuwsfeiten/item/323-de-engelse-bezetting-van-manilla http://www.tambuli.nl/rubrieken/historische-nieuwsfeiten/item/323-de-engelse-bezetting-van-manilla

249 jaar geleden, in 1762, werden de Spanjaarden in de Filipijnse kolonie verrast door een aanval van een sterke Britse vloot en verloren ze de controle over Manilla en de nabij gelegen havenstad Cavite. De bezetting van Manilla zou twee jaar duren, totdat de Engelsen zich naar aanleiding van het einde van de zevenjarige oorlog in Europa (1956-1963) terugtrokken. Deze korte periode onder de Engelsen was de enige onderbreking in de ruim driehonderd jaar durende kolonisatie door Spanje.

Tekst: Jeroen Dunnewold

1. Plakkaat bij poort over ontsnapping Simon de AndaOp 24 september 1762 werd het voortbestaan van de Spaanse kolonie in de Filipijnen ernstig bedreigd toen een sterke Britse vloot geheel onverwachts de baai van Manilla in voer. De vloot bestond uit acht linieschepen, drie fregatten en vier bevoorradingsschepen met in totaal 6839 zeelieden en soldaten aan boord. De vloot was bijna twee maanden eerder vertrokken uit Madras in Brits-Indië met de opdracht de Spaanse kolonie aan te vallen. Het plan daarvoor was goedgekeurd door de Engelse koning toen het tot dan toe neutrale Spanje betrokken raakte bij het conflict tussen Engeland en Frankrijk.

De aanval kwam op een voor de Spanjaarden erg ongunstig moment. De vorige gouverneur-generaal van de Filipijnen was drie jaar daarvoor overleden en zijn opvolger was nog niet gearriveerd. In de tussentijd nam Manuel Rojo del Rio y Vieyra, de aartsbisschop van Manilla, de honneurs waar. Hij was echter op militair terrein onervaren en bovendien overtrof het aantal Britse soldaten ruimschoots het aantal Spaanse verdedigers. Het grootste deel was bovendien niet Spaans, maar Filipijns. Het was dan ook niet verwonderlijk dat de Spanjaarden zich begin oktober gedwongen zagen zich over te geven. Terwijl de onderhandelingen over de overgave nog bezig waren, begonnen de Engelse troepen, geholpen door een deel van de lokale bevolking met het plunderen van de huizen van de Spanjaarden in het ommuurde Intramuros. 2.  De poort in Intramuros waardoor Simon de Anda ontsnapteVoor het beëindigen van de plunderingen eisten de Engelsen vier miljoen dollar, hetgeen aartsbisschop Rojo del Rio toezegde. In diezelfde tijd kregen de Spanjaarden bovendien nog een nieuwe tegenslag te verwerken toen het kort daarvoor vertrokken Manillagaljoen Santísima Trinidad in handen van de Engelsen viel. Dit schip, met een lading ter waarde van twee miljoen dollar, was kort na vertrek in een tyfoon terecht gekomen en was daarop teruggekeerd, zonder dat men op de hoogte was van de aanwezigheid van de Britten.

Hoewel de Engelsen Manilla en het nabijgelegen Cavite 18 maanden lang stevig in handen hadden, slaagden ze er niet in om het Spaanse verzet in de rest van de archipel te beëindigen. De leider van dit verzet was Simon de Anda. Hij beschouwde zich de rechtmatige gouverneur-generaal, omdat hij als enige lid van de Audiencia van Manilla (het tribunaal dat de kolonie in die tijd bestuurde) op vrije voeten was. De Engelsen zagen dit anders en erkenden hem pas na de dood van de aartsbisschop in januari 1764 als hoogste Spaanse gezagvoerder. Hoewel er al in februari 1763 een einde kwam aan de zevenjarige oorlog, duurde het, door de enorme afstand tot Europa, nog geruime tijd voor dit nieuws ook de Filipijnen had bereikt. Uiteindelijk vertrokken de Engelsen pas in april 1764 uit Manilla, waarmee de Spanjaarden de volledige controle over hun kolonie weer terugkregen. Het zou vervolgens nog 124 jaar duren voor de Spanjaarden hun kolonie daadwerkelijk zouden moeten opgeven.

3. Britse Royal Navy in 18de eeuw

]]>
no-spam@tambuli.nl () Historische nieuwsfeiten Sat, 05 Feb 2011 12:49:43 +0000
Kinderen in de Filipijnen http://www.tambuli.nl/foto-a-video/fotoreportages/item/322-kinderen-in-de-filipijnen http://www.tambuli.nl/foto-a-video/fotoreportages/item/322-kinderen-in-de-filipijnen

kinderenIn de Filipijnen beginnen gezinnen langzamerhand wat kleiner te worden, vooral in de steden onder de middenklasse, maar het land heeft nog steeds een erg jonge bevolking. Ruim 52 procent is jonger dan 25 jaar en bijna 35 procent is jonger dan 16 jaar. Mensen die de Filipijnen bezoeken merken dat direct, waar je ook gaat, overal zijn grote aantallen kinderen.

Niet alleen zijn de scholen en klaslokalen overvol, kinderen werken ook mee op het land en in de huishouding. Kinderen die pech hebben werken in de mijnbouw, in suikerfabrieken, in kleinschalige werkplaatsen waar bijvoorbeeld vuurwerk of kleding gemaakt wordt. Het aantal kinderen dat in de seksindustrie en de kinderhandel terecht komt loopt in de tienduizenden. Natuurlijk hebben veel kinderen tijd om te spelen en maken jaarlijks honderdduizenden de basisschool of de middelbare school af.
Door kinderen in allerlei situaties in beeld te brengen wil deze fotoreportage een beeld geven van het leven van alledag op de Filipijnen.

Foto's: Dick Groeneveld en Evert de Boer. Indien niet vermeld dan is de fotograaf onbekend.
Tekst: Evert de Boer

{gallery}fotoreportages/kinderen{/gallery}

]]>
no-spam@tambuli.nl () Fotoreportages Sat, 05 Feb 2011 12:48:41 +0000